Nhiễm trùng tai ở trẻ em
Bởi Dr. Quy — Family Medical Practice Vietnam
Nhiễm trùng tai, còn được biết đến trong y học là viêm tai giữa (otitis media), rất phổ biến ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 6 tuổi. May mắn thay, hầu hết các trường hợp viêm tai giữa hồi phục nhanh và thường không nghiêm trọng.
Có nhiều yếu tố gây viêm tai giữa, bao gồm cấu trúc giải phẫu chưa trưởng thành, sinh lý, yếu tố di truyền cũng như môi trường sống. Có những ống nhỏ (gọi là vòi nhĩ) nối giữa tai giữa và họng. Các ống này nhỏ hơn ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, điều này có thể dẫn đến nguy cơ nhiễm trùng tai cao hơn ở các nhóm tuổi này.
Image source: U.S. National Library of Medicine. (n.d.). Eustachian tube (infant vs. adult) [Illustration]. MedlinePlus. https://medlineplus.gov/ency/imagepages/19596.htm
Các yếu tố khác của viêm tai giữa:
- Tuổi: phổ biến nhất ở trẻ 6-18 tháng tuổi và độ tuổi mẫu giáo
- Một số nghiên cứu cho thấy nguy cơ viêm tai giữa cấp có liên quan đến tiền sử gia đình
- Nhà trẻ là nơi lây truyền tác nhân gây bệnh
- Thiếu bú mẹ
- Tiếp xúc với khói thuốc lá và ô nhiễm không khí có thể làm tăng nguy cơ viêm tai giữa
- Thường xảy ra vào mùa thu và mùa đông
Triệu chứng:
- Đau tai là triệu chứng phổ biến và đau tăng lên khi trẻ nằm xuống. Ở trẻ nhỏ có thể chỉ biểu hiện bằng quấy khóc, khó chịu, thường xuyên thức dậy ban đêm hoặc hay chạm vào tai. Ở trẻ lớn hơn có thể có triệu chứng giảm thính lực hoặc ù tai
- Trẻ thường có các triệu chứng đường hô hấp trên như sốt, ho và chảy mũi
- Ăn kém, nôn ói hoặc tiêu chảy
- Viêm tai giữa được chẩn đoán khi bác sĩ khám và thấy màng nhĩ bị viêm
Image source: Avisena Women’s & Children’s Specialist Hospital. (n.d.). Otitis media: Normal eardrum vs. inflamed tympanic membrane and infection [Illustration]. https://awcsh.avisena.com.my/health-articles/how-to-recognise-and-manage-otitis-media-in-children-advice-for-parents/
Chúng ta nên làm gì tại nhà:
- Kiểm soát đau: Sử dụng thuốc giảm đau như Ibuprofen hoặc acetaminophen để điều trị đau
- Thuốc nhỏ tai giảm đau như chế phẩm benzocaine hoặc lidocaine có thể dùng cho trẻ trên 2 tuổi
- Sử dụng thuốc điều trị triệu chứng nếu trẻ có ho hoặc chảy mũi
- Tránh bơi lội cho đến khi triệu chứng hết
Khi nào nên đi khám bác sĩ
Hầu hết các trường hợp viêm tai giữa do nhiễm virus và có thể tự khỏi sau 2-3 ngày. Tuy nhiên, bạn nên đưa trẻ đi khám bác sĩ nếu:
- Nếu trẻ dưới 6 tháng tuổi, nên đi khám bác sĩ càng sớm càng tốt
- Đối với trẻ trên 2 tuổi, nên đi khám nếu triệu chứng không cải thiện sau 48 giờ
- Trẻ bị suy giảm miễn dịch
- Viêm tai giữa có thể có biến chứng như thủng màng nhĩ hoặc viêm xương chũm cấp, vì vậy nên đi khám nếu trẻ có sưng, đỏ da hoặc đau ở vùng phía sau tai
- Bạn cũng nên đi khám nếu trẻ có bất kỳ triệu chứng nào khiến bạn lo lắng
Phòng ngừa viêm tai giữa:
- Vắc xin: trẻ cần được tiêm đầy đủ vắc xin theo lịch, đặc biệt là vắc xin phế cầu (PCV) và vắc xin Haemophilus influenzae type b (Hib)
- Tránh tiếp xúc với khói thuốc lá và ô nhiễm không khí
- Điều trị nhiễm trùng đường hô hấp trên, đặc biệt chú ý vệ sinh mũi
Nhiễm trùng tai là một phần phổ biến của thời thơ ấu và trong hầu hết các trường hợp có thể được kiểm soát an toàn với chăm sóc và theo dõi phù hợp. Hiểu rõ triệu chứng, biết khi nào điều trị tại nhà và nhận biết khi nào cần tìm kiếm tư vấn y tế có thể giúp phụ huynh tự tin hơn và giảm bớt lo lắng không cần thiết. Nếu bạn không chắc liệu con mình có cần chăm sóc y tế hay không, việc tham khảo ý kiến chuyên gia y tế luôn được khuyến nghị.
Dr. Truong Hoang Quy là bác sĩ nhi khoa tận tâm tại FMP Healthcare Group, chuyên về sức khỏe và sự phát triển của trẻ em. Ông có bằng y khoa và bằng thạc sĩ từ Đại học Queensland, Úc, và đã cung cấp dịch vụ chăm sóc tận tâm dựa trên bằng chứng cho bệnh nhi kể từ khi gia nhập Family Medical Practice vào năm 2014. Dr. Quy cung cấp tư vấn nhi khoa toàn diện, chăm sóc phòng ngừa và quản lý các bệnh lý thường gặp ở trẻ em, phối hợp chặt chẽ với gia đình để hỗ trợ sức khỏe của trẻ.
FMP Healthcare Group vận hành các trung tâm y tế tại các thành phố lớn bao gồm HCMC, Ha Noi và Đa Nang, cung cấp tư vấn với bác sĩ quốc tế, trung tâm khám sức khỏe và dịch vụ xe cấp cứu khẩn cấp.
Thăm FMP Phu My Hung tại Thành phố Hồ Chí Minh để được tư vấn với Dr. Truong Hoang Quy.
Để đặt lịch hẹn, vui lòng gọi: (028) 3622 4988 (FMP - Phu My Hung)
Hoặc email: d7.reception@vietnammedicalpractice.com
